جینجیوال دم (gingival dam/liquid dam)
جینجیوال دَم یا Gingival Barrier / Gingival Dam یک ماده محافظ لثه است که برای پوشاندن و ایزوله کردن بافتهای نرم اطراف دندان در حین انجام درمانهایی مانند بلیچینگ، درمان های ترمیمی، جراحیهای کوچک و استفاده از مواد حساسیتزا به کار میرود.
در این فرآیند، جینجیوال دم (لیکوئید دم) به صورت مایع یا ژل روی لثهها قرار میگیرد و سپس کیور میشود تا یک سد محافظ ایجاد کند. پس از اتمام درمان، به راحتی از لثهها برداشته میشود. این ماده معمولاً به صورت Light-cure Gel بر پایه رزینهای فتوپلیمریزه عرضه میشود.
کاربردهای اصلی جینجیوال دم
1. محافظت از لثه در بلیچینگ داخل مطب (Office Bleaching)
در این کاربرد از سوختگی و آسیب لثه هنگام استفاده از ژلهای پراکساید غلیظ که در بلیچینگ آفیس کاربرد دارد محافظت می کند.
2. ایزولاسیون لثه هنگام باندینگ و ترمیم
- محافظت از لثه در برابر اسید اچ
- جلوگیری از تماس مواد باندینگ و کامپوزیت با لثه و درنتیجه پیشگیری از التهاب لثه بعد از درمان
3. محافظت در حین جراحیهای کوچک و لیزر
در مواردی مثل فرنکتومی، جینجیواکتومی و برداشتن بافت نرم با لیزر کاربرد دارند.
4. تقویت ایزولاسیون در درمان های اندو
در مواردی که ایزولاسیون مطلوب با استفاده از رابردم تامین نمی شود، استفاده از لیکوئیددم اندیکاسیون دارد.
در کل، جینجیوال دم (لیکوئید دم) به طور گسترده در درمانهایی که نیاز به محافظت از بافت نرم لثه در برابر مواد شیمیایی، اسیدی، یا گرمای زیاد است و در مواردی که ایزولاسیون مطلوب با استفاده از رابردم به تنهایی تامین نمی شود، استفاده میشود.
ویژگیهای جینجیوال دم
- به صورت light-cure پلیمریزه می شود.
- قوام ژل مانند دارد و غیر ادهزیو است.
- جهت دید بهتر به رنگهای آبی یا سبز وجود دارند.
- ضخامت کافی جهت محافظت از لثه دارد.
- بعد از استفاده به راحتی از سطح جدا می شود.
- با مواد باندینگ و پراکساید سازگار است.
نکات کلینیکی مهم
- ضخامت کم باعث نشت ژل بلیچینگ و سوختگی لثه میشود.
- قبل از لایتکیور محیط باید کاملاً خشک و ایزوله باشد تا جدا نشود.
- در ناحیههای بیندندانی، ژل باید به حالت کمانهای (Arch form) قرار گیرد.
- برای بلیچینگهای خیلی قوی بهتر است در دو لایه استفاده شود.
مزایای استفاده از جینجیوال دم
- جلوگیری از آسیب شیمیایی لثه
- ایجاد ایزولاسیون مطمئن
- افزایش دقت درمانهای زیبایی
- قابل استفاده برای همه دندانها
- بیخطر، زیستسازگار و سریع