فرز سرامیکی دندانپزشکی :
فرز سرامیکی دندانپزشکی (Ceramic Bur)
فرز سرامیکی دندانپزشکی نوعی ابزار تراش چرخشی است که از سرامیکهای صنعتی بسیار سخت (عمدتاً زیرکونیا یا آلومینا تقویتشده) ساخته میشود و بهطور خاص برای حذف انتخابی پوسیدگی، تراش محافظهکارانه و کاهش آسیب به نسج سالم دندان طراحی شده است. فرزهای سرامیکی به دلیل رفتار برشی کنترلشده، جایگاه ویژهای در درمانهای محافظهکارانه پیدا کردهاند.
مکانیزم برش در فرز سرامیکی
برخلاف فرزهای الماسی که با سایش (Abrasion) عمل میکنند و فرزهای کارباید که دارای تیغههای برنده فلزی هستند، فرز سرامیکی با لبههای میکروسکوپی سخت و ترد کار میکند.
این ویژگی باعث میشود که فرز سرامیکی:
- روی عاج نرم پوسیده مؤثر باشد.
- روی مینای سالم و عاج اسکلروتیک کارایی کمتری داشته باشد.
در نتیجه این رفتار انتخابی باعث میشود خطر over-preparation کاهش یابد و تراش دقیقتری انجام شود.
کاربرد بالینی فرز سرامیکی
فرز سرامیکی عمدتاً در مواردی استفاده میشود که هدف، حفظ حداقلی نسج سالم دندان است.
در درمان پوسیدگیهای اولیه تا متوسط، این فرز امکان حذف کنترلشدهی عاج آلوده (Infected dentin) را فراهم میکند، بدون اینکه به عاج قابل ترمیم (Affected dentin) آسیب جدی وارد شود.
به همین دلیل در رفرنسهای ترمیمی، فرز سرامیکی برای ترمیمهای محافظهکارانه، دندانپزشکی کم تهاجمی یا minimal invasive، درمان پوسیدگیهای نزدیک پالپ، دندانپزشکی اطفال و بیماران با ریسک بالای اکسپوژر پالپ توصیه شده است.
مزایای فرز سرامیکی
مطالعات مقایسهای نشان دادهاند که استفاده از فرز سرامیکی میتواند:
- باعث کاهش برداشت غیرضروری مینا و عاج سالم شود.
- احتمال اکسپوژر پالپ را در حفرات عمیق کاهش دهد.
- حساسیت پس از درمان را کمتر کند.
- کنترل بیشتری در دست دندانپزشک ایجاد نماید.
همچنین به دلیل هدایت حرارتی کمتر سرامیک نسبت به فلز، تولید حرارت کمتری در ناحیه تراش گزارش شده است، که این موضوع از نظر بیولوژیک اهمیت دارد.
محدودیتها و معایب فرز سرامیکی
فرز سرامیکی یک ابزار «همهکاره» محسوب نمیشود. به دلیل سختی بالا و ماهیت ترد سرامیک، برای تراش مینای سالم مناسب نیست، در حذف ترمیمهای فلزی یا آمالگام کارایی ندارد و در صورت اعمال فشار بیش از حد، احتمال لبپریدگی یا شکست وجود دارد. به همین دلیل توصیه میشود فرز سرامیکی در کنار فرزهای کارباید و الماسی و نه بهعنوان جایگزین کامل آنها استفاده شود.
مقایسه فرز سرامیکی با فرز کارباید و الماسی
- فرز کارباید ابزار انتخابی برای حذف پوسیدگی با برش فعال و سریع است.
- فرز الماسی برای تراش مینا و سرامیک کاربرد دارد.
- فرز سرامیکی برای حذف انتخابی عاج پوسیده و تراش محافظهکارانه توصیه میشود.
موارد توصیهشده جهت استفاده از فرزهای سرامیکی
فرز سرامیکی در این شرایط بیشترین ارزش را دارد:
- پوسیدگیهای عمیق نزدیک پالپ
- دندانهای جوان
- درمانهای محافظهکارانه
- دندانپزشکی اطفال
- بیمارانی با حساسیت بالا به درد و حرارت
جمعبندی
فرز سرامیکی دندانپزشکی ابزاری تخصصی برای تراش بیولوژیکمحور است که با هدف حفظ نسج سالم دندان طراحی شده و در درمانهای محافظهکارانه جایگاه مشخصی دارد. این فرز جایگزین کامل فرزهای دیگر نیست، اما در صورت استفاده صحیح و انتخاب درست کیس، میتواند کیفیت درمان و پیشآگهی ترمیم را بهطور معنیداری بهبود دهد.
خرید ابزار و مواد پالیش و پرداخت دندانپزشکی در سایت رسادنت
مشاهده بیشتر
مشاهده کمتر